Veri merkezleri, bilgi işlem altyapılarını tek bir çatı altında toplar. Bu merkezler, donanım, güç dağıtımı, yüksek ısıyı dengeleyen soğutma sistemleri, siber saldırılara karşı güvenlik tedbirleri ve yangın söndürme altyapısı gibi unsurları içerir. Veri merkezleri, ihtiyaca göre çeşitli tiplerde olabilir: geleneksel, kurumsal, ortak yerleşim, bulut, hibrit, hiper ölçekli ve uç veri merkezleri.
Yapay zeka modellerinin eğitilmesi için büyük işlem gücü ve enerji gereklidir. Bu nedenle, sıvı soğutmalı sistemler klasik klimalara tercih edilmektedir. Türkiye’nin yapay zeka ve veri merkezleri alanında küresel arenada daha etkin olabilmesi için güçlü enerji altyapısı, yüksek kapasiteli elektrik şebekesi ve yatırım dostu düzenlemeler gereklidir. Türkiye’nin bu alanda bölgesel bir üs haline gelmesi için veri merkezlerinin enerji, sanayi ve dijital dönüşüm politikalarıyla entegre edilmesi önemlidir.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye’nin Yapay Zeka Vizyonu ve Eylem Planı’nı açıklarken ülkenin veri merkezi kurulu gücünü 2030’a kadar en az 1 gigavata çıkarma taahhüdünde bulunmuştur. Bu hedef doğrultusunda kamu yatırım programlarında yapay zeka projelerine en az %2 pay ayrılacaktır. Kamu-özel sektör işbirliğiyle yapılacak 10 milyar dolarlık yatırım, Türkiye’yi yapay zeka ve veri merkezleri alanında güçlü bir konuma getirecektir.
Türkiye’deki veri merkezi yatırımları artmakta olup, Turkcell ve Google Cloud’un Ankara’da yapacakları 3 milyar dolarlık yatırım sektörde büyük ilgi çekmektedir. Ayrıca, Vodafone Türkiye’nin İzmir’de gerçekleştireceği 150 milyon dolarlık yatırım sektöre önemli katkı sağlayacaktır.
Ülke genelinde 81 adet veri merkezi bulunmaktadır. Bunların çoğunluğu büyük şehirlerde konumlanmış olup, Türkiye’nin HIT-30 Programı kapsamında veri merkezlerine yönelik sağlanacak desteklerle Anadolu’nun çeşitli bölgelerine yayılması hedeflenmektedir. Ayrıca, Nevşehir’de kurulacak olan veri merkezi, bölgenin ekonomik kalkınmasına önemli katkı sağlayacaktır.
Küresel anlamda veri merkezi sistemleri pazarının hızla büyüdüğü ve Türkiye’nin de bu alanda aktif bir rol oynamayı hedeflediği görülmektedir. Türkiye, yapay zeka ve veri merkezleri alanında attığı adımlarla dijital ekonomide güçlü bir konuma yükselmeyi amaçlamaktadır.
